Белгісіз нөмірден жауапсыз қоңырау: не істеу керек?
Белгісіз нөмірден келген жауапсыз қоңырауға дереу кері шалудың қажеті жоқ. Алдымен нөмірге қарап шығыңыз: ол қай кодтан, ол туралы ашық дереккөздерде не жазылған, ол бір рет шырылдап үзілген бе. Шынымен қажет адам қайта қоңырау шалады, хабарлама жазады немесе басқа арнамен байланысады - сондықтан жауап беру асығыстықты талап етпейді.
Жауапсыз қоңыраулардың түрлері
| Қоңырау түрі | Белгісі | Не істеу керек |
|---|---|---|
| Жай ғана өткізіп алған қоңырау | Таныс код, бір-екі рет шалынған | Ыңғайлы уақытта шалуға болады |
| Wangiri («бір шырылдау») | Шетелдік код, 1-2 секунд | Шалмау, бұғаттау |
| Қоңырау-орталық | Күндізгі уақыт, қайталанады | Қаласаңыз шалыңыз, дерек айтпаңыз |
| Алаяқтық дайындығы | Кейін «банк» атынан қоңырау келеді | Шалмау, нөмірді тексеру |
| Қызмет хабарламасы | Курьер, емхана, такси | Күтіп отырған қызметіңіз болса - шалыңыз |
Шалудың алдында не тексеру керек
- Код пен ел. Қазақстандық ұялы нөмірлер +7 7xx түрінде басталады. Бөтен ел коды және сіздің онда ешкіміңіз жоқ болса - шалмаңыз: шетелдік нөмірден қоңырау.
- Қоңыраудың ұзақтығы. Бір-екі секундтық қоңырау - көбіне автоматты жүйенің ісі.
- Нөмір туралы ашық ақпарат. Оны іздеу жүйесінен, хабарландыру сайттарынан немесе анықтауыш қызметтерден іздеуге болады. Барлық тәсіл - нөмірді тексеру бетінде. KimBu боты да ашық дереккөздерді жинап, нөмір туралы не белгілі екенін көрсетеді, шешімді сіз қабылдайсыз.
- Күтіп отырған қоңырауыңыз бар ма. Тапсырыс, дәрігер, банктегі өтініш - егер бүгін біреуді күтсеңіз, қоңырау сол болуы ықтимал.
Егер шалуды шешсеңіз
- Өзіңізді таныстырмаңыз және атыңызды алдымен айтпаңыз - қоңырау шалушының кім екенін өзі айтсын.
- «Иә» деп бірнеше рет қайталап жауап беруден аулақ болыңыз: жазба сөйлесуден үзінді алу оңай.
- SMS-код, карта нөмірі, CVV, тіркелгі құпиясөзі - ешқашан айтылмайды.
- Банк немесе мемлекеттік орган атынан сөйлессе, әңгімені тоқтатып, ресми қосымша арқылы өзіңіз хабарласыңыз: банк қауіпсіздік қызметі.
Егер қоңыраулар қайталана берсе
Бірнеше күн бойы бір нөмірден мазалау болса, нөмірді телефонда бұғаттаңыз - бұғаттау тәртібі. Нөмірлер ауысып тұрса, «белгісіз қоңырау шалушыларды үнсіз қалдыру» режимін қосыңыз. Қоқан-лоққы немесе ақша талабы болса, 102 нөміріне немесе өтініш қабылдайтын ресми арнаға хабарласыңыз: қайда шағымдану керек.
Жауапсыз қоңыраудан кейін келген SMS
Жиі кездесетін тәсіл - жауапсыз қоңыраудан кейін SMS немесе мессенджерге хабарлама келеді: «жеткізу сәтсіз аяқталды», «сыйлық ұтып алдыңыз», «шотыңыз бұғатталды, сілтемеге кіріңіз». Сілтемеге кірмеңіз. Мұндай беттер интернет-банк пен пошта қызметінің беттеріне ұқсатып жасалады, мақсаты - құпиясөз бен SMS-кодты жинау. Жеткізу шынымен күтіліп тұрса, тапсырысты өзіңіздің қосымшаңыздан немесе тапсырыс нөмірі бойынша ресми сайттан тексеріңіз.
Хабарламадағы файлды да ашпаңыз: APK немесе «тексеру бағдарламасы» түріндегі қосымша телефонға толық қолжеткізу сұрайды. Мұндай хабарламалар мен схемалар жиі кездесетін схемалар бетінде жинақталған.
Есте сақтаңыз
Жауапсыз қоңырау - ақпарат, талап емес. Бір минут тексеруге жұмсасаңыз, қажетсіз шығыннан да, жағымсыз әңгімеден де құтыласыз. Күмән қалса, қайта қоңырау шалу керек пе бетіндегі қарапайым ережені қолданыңыз.
Сұрақтар мен жауаптар
Жауапсыз қоңырауға бірден кері шалу керек пе?
Асығудың қажеті жоқ. Алдымен нөмірді тексеріңіз: маңызды қоңырау әдетте қайталанады немесе хабарлама қалдырады.
Бір рет шырылдап үзілген қоңырау нені білдіреді?
Көбіне бұл - қайта қоңырау шалдыруға арналған әдіс, әсіресе нөмір шетелдік болса. Мұндай нөмірге шалмаған дұрыс.
Жауапсыз қоңыраудан вирус жұға ма?
Қоңыраудың өзінен емес. Қауіп - SMS немесе мессенджердегі сілтемеде және «тексеру үшін» орнатуды сұрайтын қосымшада.
Күніне бірнеше рет қоңырау шалса, не істеу керек?
Нөмірді бұғаттаңыз және қажет болса оператордың ресми арнасы арқылы шағым қалдырыңыз.